آش نذري

روز عاشورا از صبح در خانه بوديم. پدر و مادرم حاضر نشدند از خانه بيرون برويم و مراسم عزاداري را تماشا كنيم. مامان از صداي گوشخراش طبلها اصلاً خوششنمي آيد، چون به قول خودش سرسام مي گيرد. در خانه هم صداي راديو و تلويزيون را كم مي كند و از صداهاي بلند گريزان است. بابا هم كه هر روز سر ِكار است و ترجيح ميدهد يك روز تعطيل را در خانه استراحت كند. اما عصر روز عاشورا بالاخره راضيش كردم كه با هم برويم بيرون و كمي قدم بزنيم. از كوچه گذشتيم و وارد خيابان شديم.مغازه دارها همه باهم آش نذري پخته بودند. جلوي آژانس يا همان تاكسي تلفني، تعداد زيادي از مردم ايستاده بودند و چند نفرداشتند بين آنها آش نذري تقسيم مي كردند. پسر آقاكريم ، قصاب محله مان، يك تكه مقوا در دست داشت و كنار خيابان ايستاده بود و آن را به ماشينهاي درحال عبور نشان مي داد. روي مقوا نوشته بود: ( بفرماييد آش نذري) . راننده ها هم فوري روي ترمز مي كوبيدند و توقف مي كردند و در ظرفهاي يكبار مصرف آش مي گرفتند. به آنها قاشق يكبار مصرف هم مي دادند. مردم آش را مي خوردند و ظرفها را همانجا روي زمين مي انداختند و
مي رفتند. من وپدرم با تأسف به اين منظره نگاه مي كرديم؛ چون مي دانستيم كثيف كردن محيط زيستمان چه كار زشت و زيان آوري است. مي دانستم كه پدرم هرگز از آن آش نذري نمي خورد و براي من هم آش نخواهد گرفت.

چند روز قبل با هم مقاله اي درباره ي ظروف يكبار مصرف خوانده بوديم كه نوشته بود اين ظروف تنها براي غذاهاي سرد قابل استفاده هستند و نبايد از آنها براي چاي و غذاي داغ استفاده كرد زيرا توليد مسموميت مي كند و براي سلامتي ضرر دارد يعني ظرف يكبارمصرف شفاف و غيراستاندارد، بعلاوه ي غذاي داغ مساويست با سرطان.در آن مقاله همچنين نوشته شده بود: استفاده نابجا از ظروف پلي‌اتيلن موجب آزاد شدن مواد آلي و تركيبات شيميايي موجود در ديواره ظروف و ورود آنها به داخل مواد غذايي مي‌شود كه مصرف آنها براي سلامتي مضر است و ممكن است مشكلات گوارشي و حتي بروز برخي بدخيمي‌ها در افراد را به دنبال داشته باشد. يكي از كارشناسان محيط زيست به نام آقاي خسروي گفته بود:

«در ساخت ظروف يكبار مصرف، به منظور جلوگيري از شكنندگي ظروف، از مواد پلاستيكي لايزر استفاده مي‌شود. بنابراين اگر در درون اين ظروف آب جوش يا غذاي داغ مانند آش ريخته شود، اين مواد حل شده وارد بدن مي‌شوند و به دليل داشتن تركيبات خاص منجر به بروز سرطان‌هاي مختلف مي‌شوداين خاصيت به خصوص در مورد ظروف يكبار مصرف شفاف كه درصد بالاتري از مواد سرطان‌زا را دارا هستند و در جامعه كاربرد بيشتري هم دارند، بسيار حائز اهميت است.»

چند دقيقه نزديك آژانس ايستاديم و آش خوردن مردم را تماشا كرديم. راستي راستي هم آَش داغ توي آن هواي سرد مي چسبيد! آش كه تمام شد، خيابان هم خلوت شد. اصغرآقا كه همانجا لبنياتي داشت ما را ديد و با ماسلام و عليكي كرد وگفت:« آقاي سجادي چرا دير تشريف آورديد؟ آش تمام شد. شرمنده ي شما شدم.»

پدرم گفت: « ممنونم اشكالي نداره اما حالا من و پسرم در جمع كردن ظرفهاي كثيف به شما كمك مي كنيم. اين كار ثوابش از آش خوردن هم بيشتره.» اصغرآقا با عجله گفت:« نه بابا ، اين چه  فرمايشيه ؟ فردا رفتگر محله مياد و اين ظرفها را جمع مي كنه. چرا شما زحمت بكشيد؟» پدرم جواب داد:« بيچاره رفتگر محل! چه گناهي كرده كه بايد اين همه كار اضافي انجام بده؟ شما باعث كثيف شدن خيابون و پياده رو شديد.»

 اصغرآقا گفت:« اما اين كارها واسه خاطر امام حسينه....» پدرم حرفش را قطع كرد و گفت:» نه اصغرآقا ،امام حسين (ع) مرد آزاده اي بود. دوست نداشت به كسي ظلم بشه . حالا هم به جاي اين حرفها شروع كنيد اين ظرفهاي پلاستيكي را جمع كنيم...» و بدون اينكه حرف  ديگري بزند شروع كرد به جمع كردن  ظرفها از كنار خيابان. من هم كمكش كردم . چندتا از مغازه دارها هم آمدند و همه ي ظرفها را كنار پياده رو روي هم ريختند. تپه ي كوچكي از ظروف يكبار مصرف تشكيل شد. در همان وقت سرو كله ي پسر جواني با لباس كهنه و كثيف و يك گاري بزرگ پيداشد. او زباله گردي بود كه كاغذ و مقوا و پلاستيك جمع مي كرد و من هميشه او را درخيابانهاي محله و گاهي هم توي كوچه مي ديدم. پسرك تمام ظرفها را توي گاري ريخت و با خودش برد. اصغرآقا و چندتاي ديگر از كاسبها هم شروع كردند به شستن ديگ و ملاقه هاي آش. ما هم با آنها خداحافظي كرديم و بعد از كمي قدم زدن در خيابان به خانه برگشتيم. پدرم روزنامه هايي راكه در آنها راجع به ظروف يكبارمصرف مطالبي نوشته شده بود ، آورد و آنها را دوباره خوانديم و با خواندن مطلب زير بسيار خوشحال شديم ؛ مي دانيد چرا؟

« كارشناسان امر غذا و دارو،استفاده از ظروف يكبار مصرف گياهي را بدليل برخورداري از مزاياي خوب سلامت به تمامي خانواده‌هاو صنوف توصيه مي‌كنند.

به اعتقاد آنان زمان برگشت ظروف پلاستيكي يكبار مصرف به طبيعت ‪ ۳۰۰تا ‪ ۵۰۰سال مي‌كشد، امااين زمان براي ظروف يك بار مصرف گياهي پنج تا شش ماه بدون هيچ آسيب زيست محيطي مي‌باشد.

معاون غذا و دارو دانشگاه علوم پزشكي اصفهان روز يكشنبه در گفت و گو با خبرنگار ايرنا گفت: ظروف يك بار مصرف گياهي از نشاسته ذرت اصلاح شده تهيه شده است و بايد با فرهنگ‌سازي جاي ظروف قبلي را بگيرد.

"محمدرضا شانه‌ساز" اضافه كرد: اين ظروف عاري از هر گونه اثرات مضر و عكس‌العمل‌هاي شيميايي در تماس با مايعات و غذاهاي داغ و مقاوم در برابر حرارت است.

وي با بيان اينكه ظروف يك بار مصرف پلاستيكي كمتر از اين مزايا برخوردار است ، گفت: انتظار مي‌رود با توجه به مزاياي ظروف گياهي دستگاههاي دولتي، خصوصي، بيمارستانها و ديگران براي حمل مواد غذايي كاركنان خود از اين ظروف استفاده كنند.

وي اضافه كرد: مسوولان دستگاهها و ديگر اقشار نبايد به بهانه گراني و نداشتن صرفه اقتصادي از تهيه اين ظروف امتناع كنند، در حالي كه هزينه تهيه اين ظروف بسيار ارزانتر از هزينه درماني و تهيه تجهيزات پزشكي براي بيماريهاي ناشي از استفاده از ظروف نامناسب مي‌باشد.

مهندس "محمدعلي باقري" كارشناس مسوول معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشكي‌اصفهان نيز به ايرنا گفت: ارتقاء ايمني و سازش با محيط زيست از جمله علل اصلي در ترغيب و تشويق مصرف‌كنندگان به تهيه اين ظروف مي‌باشد.

وي‌با تاكيد بر اينكه اين ظروف عاري از هرگونه مواد شيميايي‌است، افزود: مواد به كار برده شده در اين ظروف فاقد عكس‌العمل شيميايي كه باعث بروز بيماري‌هاي اختلالات عصبي و خوني مي‌شود، است.

وي با اشاره به اينكه اين ظروف در تهران، مازندران، زنجان و سمنان توليد و مصرف مي‌شود، بيان كرد: با توجه به اينكه يك چهارم كارخانه‌هاي توليد ظروف پلاستيكي كشور در استان اصفهان مي‌باشد، مي‌توان با تغيير مواد توليد، توليد و مصرف اين ظروف را به مرحله انبوه رساند.

وي اظهار كرد: با توجه به اين مهم كه ‪ ۱۲سال طول كشيد تا استفاده از ظروف يك بار مصرف در بين مردم با توجه به‌اطلاع‌رساني‌ها و توصيه‌هاي بهداشتي نهادينه شد، انتظار مي‌رود، استفاده از اين ظروف هم با توجه به اطلاع رساني هاي گسترده قبل از هر گونه برخورد قانوني در كمترين زمان انجام بگيرد.» خبرگزاري ايرنا